07 november 2006

Fort Pannerden wederom belegerd







Het lijkt een anachronisme: Nederlandse troepen zetten 20ste eeuws materiaal in om te helpen een 19de eeuws fort in te nemen. Een Nederlands fort nog wel. Voor het eerst in de geschiedenis van de Koninklijke Landmacht. Een unicum.

De knoop is doorgehakt: na 6 jaar moeten de krakers eruit. Dat het een heel spektakel zou worden was wel duidelijk, maar uiteindelijk is dus besloten om zelfs het leger in te zetten. Daarom kon ik het echt niet laten om zelf poolshoogte te gaan nemen.

Dinsdag kwam ik op weg naar het fort al een colonne voertuigen tegen. Niet één, maar drie of vier Leopard 1 brugleggende tanks, twee vrachtwagens die wegen kunnen verstevigen (MLC 70 wegenmatsysteem), een shovel (waarschijnlijk een Liebherr uni bouwmachine), een Liebherr mobiele kraan, plus een voertuig dat ik niet thuis kon brengen, wellicht een soort commandovoertuig. Daarnaast was er ook nog een blik jeeps open getrokken. Uiteindelijk is er slechts één brugleggende tank gebruikt, zodat men de gracht over kon komen. Persoonlijk had ik dit materiaal nog niet eerder in het echt in actie gezien. Volgens een ooggetuige gaf een bestuurder van een van de brugleggende tanks toe ook nog nooit écht in actie te zijn gekomen, terwijl hij al ruim 20 jaar zo'n voertuig bestuurde. Hij zou alleen aan oefeningen hebben meegedaan. Dat is op zich niet zo gek, aangezien dit soort materiaal door de Nederlandse strijdkrachten niet zo snel zal worden operationeel zal worden ingezet, aangezien het vooral nodig zal zijn bij NAVO- of VN-acties, waarbij de Amerikanen meestal al voldoende materieel aanvoeren.

Hoewel het leger bij deze operatie slechts een ondersteunende taak had was deze blijkbaar wel goed voorbereid. Volgens berichten in de media zou het 11de Pantsergeniebataljon twee weken zijn bezig geweest om, met behulp van door helicopters genomen luchtopnamen, deze inzet voor te bereiden.

Bij aankomst was de zogenaamde BraTra (Brand- en Traangaseenheid, een specialistische eenheid binnen de ME) inmiddels bezig om te proberen binnen te komen in het fort. Naar verluid heeft men zich echter verschanst achter stalen deuren, wat de nodige problemen oplevert. Daarom was het niet mogelijk om een betrouwbare schatting te maken van het aantal mensen dat binnen zou zitten, noch van de tijd die het zou gaan kosten voordat men deze operatie had afgerond. Uiteindelijk zouden de werkzaamheden om 21:00 uur voorlopig opgeschort worden.

De volgende dag was ik weer aanwezig. Ditmaal kwam een colonne voertuigen me tegemoet, inclusief een Leopard-1 shovel (zonder kanon dus). Toen ik weer achter de afzetting stond, hoorde ik al snel waarom: het zou allemaal voorbij zijn. Uiteindelijk kregen we bericht dat de politie inmiddels teams met honden zou hebben ingezet voor een laatste zoekactie. In de media lopen de berichten over de aantallen krakers die gearresteerd zouden zijn uiteen, het zou uiteindelijk om zo'n 30 mensen gaan, waarvan de eersten inmiddels vrij zijn gekomen.

Hiermee heeft de geschiedenis van het fort een bizarre wending genomen. Het Nederlandse leger werd ingezet om te helpen Fort Pannerden in te nemen, terwijl Fort Pannerden (voor zover mij bekend) nooit eerder is ingenomen. In 1940 werd het fort immers overgegeven nadat het omsingeld was. Volgens een buurtbewoner die ik vandaag sprak zou er toen zelfs geen schot gelost zijn. Gelukkig heeft de geschiedenis zich, wat dat betreft, in elk geval wel herhaald. Het wordt historici namelijk voorgehouden dat dit niet zo is, elke gebeurtenis is immers weer uniek.

Aan de ene kant is dit dus een nieuw en interessant hoofdstuk in de geschiedenis van het fort. Maar aan de andere kant maak ik me ook zorgen.

Het fort is een kwetsbaar object. Het is jammer dat men nu toch is overgegaan tot ontruiming, met alle gevolgen van dien. Er wordt gesproken over "breken" en dat maakt me ongerust. Het is mij niet duidelijk hoe ver men is gegaan bij deze werkzaamheden of wat er nu precies allemaal gebeurt daar binnen. Tot nu toe zijn de krakers echter altijd voorzichtig met het fort omgegaan en ik hoop dat ze nu ook goed hebben nagedacht over wat ze gingen doen en dat de politie ook met enige bedachtzaamheid te werk is gegaan.

Daarnaast zijn er zijn nog steeds geen concrete plannen voor de toekomst van het fort. Er zou sprake van zijn dat men een kraakwacht op het fort wil installeren, danwel een beveilingsbedrijf in de hand wil nemen om het fort in de gaten te houden, of een combinatie van beiden. Maar het fort heeft meer te duchten van leegstand, vocht en vandalisme dan van bewoning die in strijd is met een bestemmingsplan, dus er moet eigenlijk permanent iemand aanwezig zijn. Het fort is ook niet echt comfortabel, heeft nauwelijks sanitaire voorzieningen, altijd last van vocht en voldoet niet aan de eisen die de meeste mensen zouden stellen aan hun woning. Ik vergelijk het een beetje met camperen: je bent zeker niet van alle gemakken voorzien.

Ik hoop ook dat men hierna niet overhaast tot allerlei werkzaamheden over zal gaan, maar men eerst zal inventariseren wat authentiek is en wat het meest kwetsbaar is. Zoals al eerder door mij gezegd: vooral de wandschilderingen zijn uniek en zeer kwetsbaar. Als daar niet goed mee wordt omgesprongen, kunnen ze onherstelbaar worden beschadigd. Mijns inziens moet daar in elk geval zo snel mogelijk een expert naar kijken, maar waarschijnlijk zijn daar simpelweg geen fondsen voor...

Ik heb veel tijd doorgebracht op het fort, met dank aan de krakers die altijd erg gastvrij zijn geweest en ik hoop dat het fort ook in de toekomst weer wordt opengesteld voor het publiek, zodat ik binnenkort zelf kan zien hoe het fort er nu aan toe is. Het fort is een uniek object en het zou zonde zijn als het fort nu beschadigd is of wordt. Hopelijk is hier goed over na gedacht. Tot nu toe ben ik er echter nog niet in geslaagd om toestemming te krijgen het fort nader te bekijken. De tijd zal het leren hoe het fort dit alles heeft doorstaan...

Bijgewerkt op donderdag 9 november, oorspronkelijk bericht was van dinsdag 7 november. Onderste twee foto's toegevoegd met dank aan de krakers. Copyright van deze foto's is mij niet helemaal duidelijk, mocht iemand anders copyright hebben, dan hoor ik dit graag.

Labels: , , , , ,

5 Comments:

Anonymous tamira said...

hopelijk mag je er snel in om de muurschildering te redden!

10/11/06 12:08  
Anonymous mark said...

hey cinc,

Nog steeds een mooie weblog, had al maanden niet gekeken. Wel lijkt er een bug te zitten bij die twee foto's, 'water' en 'sporen' van het verleden staat de tekst in een lange regel naast de foto's///(althans bij de laptop van T, zegt natuurlijk niet veel, het reactie formulie waar ik nu in tik is ook in het japans...)

10/11/06 18:52  
Blogger TheCinC said...

Ik ga aankomende week in elk geval nog eens bellen met de gemeente, misschien dat het wat oplevert.

Wat die lay-out betreft: dat kan wel kloppen, ik vind Blogger niet zo heel erg handig wat dat betreft. Maar ik ken het probleem en plaats nu de foto's meestal boven de tekst in plaats van ernaast, zodat de tekst niet heel raar rondom zo'n foto heen gaat staan. Maar bedankt voor de tip, misschien moet ik m'n oudere posts ook nog maar eens wijzigen. Als ik een keer tijd over heb... ;)

11/11/06 13:55  
Anonymous mark said...

net op teletekst:

Fort Pannerden is opnieuw gekraakt

Het Fort Pannerden in de buurt van Arnhem is opnieuw gekraakt. Ongeveer 20 krakers hebben de oprijlaan met pallets en een caravan gebarricadeerd. Er zouden zo'n 100 krakers in het fort zitten.

Het fort werd zes jaar geleden voor het eerst gekraakt. Twee weken geleden ging de ME over tot ontruiming. Daarna moest een beveiligingsbedrijf ervoor zorgen dat het complex leeg zou blijven. Toch is het de krakers gelukt om het fort weer in te nemen;ze zeggen zelfs dat ze door de bewakers zijn binnengelaten.

De gemeente wil van Fort Pannerden een cultuur-historisch monument maken. Er moet onder meer een museum in komen.

25/11/06 22:58  
Blogger TheCinC said...

Ja, ik zie het ook net. Als ik meer weet en het relevant is zet ik het hier neer. Maar bedankt voor de tip!

25/11/06 23:49  

Een reactie plaatsen

Links to this post:

Een link maken

<< Home